Mózgowe porażenie dziecięce - żywienie
Prawidłowe żywienie jest bardzo ważnym elementem opieki nad dzieckiem z mózgowym porażeniem dziecięcym (MPD). U części dzieci jedzenie może być trudniejsze i bardziej czasochłonne niż u zdrowych rówieśników. Problemy mogą dotyczyć między innymi ssania, gryzienia, żucia i połykania. Dziecko może również szybko się męczyć podczas posiłku, mieć trudności z przyjęciem odpowiedniej ilości pokarmu lub odmawiać niektórych produktów.
Na co zwrócić uwagę podczas jedzenia?
Rodzic powinien obserwować, jak dziecko radzi sobie podczas posiłków. Niepokój mogą budzić między innymi częste krztuszenie się, kaszel podczas jedzenia lub picia, bardzo długi czas trwania posiłku czy zaleganie pokarmu w jamie ustnej. Warto również zwrócić uwagę na takie objawy jak wzdęcia, refluks czy zaparcia. Mogą one towarzyszyć trudnościom w karmieniu i połykaniu, dlatego w przypadku ich występowania warto skonsultować się ze specjalistą.
Bardzo ważna jest także prawidłowa pozycja dziecka podczas posiłku. Powinna ona zapewniać stabilność i ułatwiać bezpieczne przyjmowanie pokarmów oraz płynów. W przypadku dzieci z większymi trudnościami w jedzeniu lub połykaniu odpowiednią pozycję najlepiej ustalić indywidualnie z fizjoterapeutą, logopedą lub terapeutą karmienia.
Jak przygotowywać posiłki?
Nie każde dziecko z MPD wymaga takiej samej diety. Konsystencję i sposób przygotowania posiłków należy dopasować do jego możliwości. Dla niektórych dzieci łatwiejsze do spożycia będą potrawy miękkie, rozdrobnione lub zmiksowane, podczas gdy inne mogą bezpiecznie jeść pokarmy o bardziej stałej konsystencji.
Posiłki powinny być urozmaicone i dostarczać odpowiedniej ilości energii, białka, witamin oraz składników mineralnych. Jeżeli dziecko szybko się męczy, pomocne może być podawanie mniejszych porcji, ale częściej. Warto również zwracać uwagę na produkty o wysokiej wartości odżywczej, szczególnie wtedy, gdy dziecko zjada niewielkie ilości.
Co zrobić, gdy dziecko je za mało?
Trudności z jedzeniem mogą prowadzić do niedożywienia. Dlatego ważne jest regularne kontrolowanie masy ciała i wzrostu dziecka. Sygnałem ostrzegawczym może być brak przyrostu masy ciała, spadek masy ciała, osłabienie lub coraz większe trudności z przyjmowaniem posiłków.
W takiej sytuacji nie należy samodzielnie ograniczać ani eliminować produktów z diety. Dietetyk może pomóc zwiększyć wartość energetyczną i odżywczą posiłków, a także dobrać sposób żywienia odpowiedni do możliwości dziecka.
Kiedy potrzebne jest żywienie medyczne?
Jeżeli dziecko nie jest w stanie zaspokoić swojego zapotrzebowania na energię i składniki odżywcze za pomocą zwykłych posiłków, lekarz może zalecić żywienie medyczne. Może ono obejmować stosowanie specjalistycznych preparatów żywieniowych, które uzupełniają codzienną dietę.
W przypadku znacznych problemów z połykaniem lub sytuacji, gdy żywienie doustne nie zapewnia odpowiedniej ilości składników odżywczych, może być rozważane żywienie dojelitowe. Sposób żywienia powinien zawsze zostać dobrany indywidualnie do stanu zdrowia i możliwości dziecka.
Pamiętaj
Każde dziecko z MPD może mieć inne potrzeby żywieniowe. Nie istnieje jedna dieta odpowiednia dla wszystkich dzieci. Najważniejsze jest zapewnienie bezpiecznego spożywania posiłków, odpowiedniej ilości energii i składników odżywczych oraz monitorowanie rozwoju dziecka.
Jeżeli dziecko często krztusi się podczas jedzenia, bardzo długo spożywa posiłki, nie przybiera na wadze lub je coraz mniej, warto skonsultować się z lekarzem i dietetykiem. W razie podejrzenia zaburzeń połykania pomocna może być również ocena przez logopedę lub terapeutę karmienia.
Dobrze zaplanowane żywienie może pomóc dziecku utrzymać prawidłowy stan odżywienia, wspierać jego rozwój i poprawiać komfort codziennego funkcjonowania.
